วันที่ 8 กันยายน 2569 สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสกลนคร นำโดย นางกัญญพัชร นางาม วัฒนธรรมจังหวัดสกลนคร จัดกิจกรรมเปิดประสบการณ์ “UNSEEN THAI THAI” ประตูมิติกาลเวลาภูผาขาม นำส่วนราชการ ภาคเอกชน ผู้ผลิตสื่อสังคมออนไลน์ และอินฟลูเอนเซอร์ ร่วมสัมผัสแหล่งท่องเที่ยวทางวัฒนธรรมแห่งใหม่ของจังหวัดสกลนคร พร้อมแลกเปลี่ยนความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ เพื่อนำไปพัฒนาเส้นทางท่องเที่ยวและประชาสัมพันธ์ให้เป็นที่รู้จักในวงกว้าง
กิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้นภายใต้โครงการสร้างการรับรู้และประชาสัมพันธ์ “UNSEEN THAI THAI” เสน่ห์วัฒนธรรมทั่วไทย มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอทุนทางวัฒนธรรมที่มีอัตลักษณ์โดดเด่นของจังหวัดสกลนคร สร้างการรับรู้แหล่งท่องเที่ยวที่น่าสนใจ และส่งเสริมภาพลักษณ์วัฒนธรรมไทยสู่ระดับสากล
“ประตูมิติกาลเวลาภูผาขาม” ตั้งอยู่บริเวณภูผาขาม บ้านห้วยยาง ตำบลเหล่าโพนค้อ อำเภอโคกศรีสุพรรณ จังหวัดสกลนคร จุดเด่นสำคัญคือการค้นพบภาพเขียนโบราณบริเวณเพิงหินทราย ซึ่งมีลักษณะเป็นภาพวาดยุคก่อนประวัติศาสตร์ โดยนักโบราณคดีจากสำนักศิลปากรที่ 8 ประมาณอายุไว้ราว 3,000–3,500 ปี นอกจากนี้ยังพบเศษภาชนะดินเผาและรอยขีดโบราณบนผนังหินในบริเวณใกล้เคียง
บริเวณดังกล่าวยังมี ซุ้มหินธรรมชาติขนาดใหญ่รูปร่างคล้ายประตู อยู่บนหน้าผาด้านทิศใต้ของภูเขา ห่างจากจุดค้นพบภาพเขียนประมาณ 1 กิโลเมตร โดยจากข้อมูลการตรวจสอบการวางตัวของซุ้มหิน พบว่าสอดคล้องกับแนว ตะวันออก–ตะวันตก (Azimuth 90°–270°)
ความโดดเด่นของพื้นที่อยู่ที่ปรากฏการณ์ทางดาราศาสตร์ในช่วง วันวสันตวิษุวัต (Vernal Equinox) ซึ่งประมาณวันที่ 20–21 มีนาคมของทุกปี โดยดวงอาทิตย์ขึ้นและตกในแนวทิศตะวันออกและทิศตะวันตก และแสงอาทิตย์สามารถส่องผ่านช่องกลางประตูหินได้อย่างน่าสนใจ สะท้อนความเชื่อมโยงระหว่างหลักฐานทางโบราณคดี ภูมิประเทศ ธรรมชาติ และภูมิปัญญาการสังเกตปรากฏการณ์บนท้องฟ้า
สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสกลนครมุ่งหวังให้กิจกรรมครั้งนี้เป็นเวทีในการนำเสนอ “ประตูมิติกาลเวลาภูผาขาม” ให้เป็นที่รู้จักมากขึ้น พร้อมรับฟังความคิดเห็นจากผู้เกี่ยวข้องและผู้ผลิตสื่อ เพื่อนำข้อมูลไปพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวให้มีความน่าสนใจ เหมาะสม และสามารถรองรับนักท่องเที่ยวได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ทั้งนี้ “ประตูมิติกาลเวลาภูผาขาม” สามารถเข้าชมได้ตลอดทั้งปี โดยช่วงไฮไลท์สำหรับชมปรากฏการณ์แสงอาทิตย์ลอดผ่านช่องประตู คือช่วง วันที่ 20–21 มีนาคมของทุกปี ซึ่งเป็นช่วงวันวสันตวิษุวัต